Rozmiar: 11254 bajtów

LINGUISTICA COPERNICANA
Nr 2(6)/2011



SPIS TREŚCI

TEKSTY

Szósty tom Linguistica Copernicana zawiera 19 artykułów. Jest zbiorem zróżnicowanym tematycznie, metodologicznie i językowo. Dominują w nim prace z zakresu semantyki, składni i leksykologii współczesnego języka polskiego. Publikujemy również trzy artykuły poświęcone językowi czeskiemu, studia etymologiczne, a także - po raz pierwszy - pracę poświęconą językom afrykańskim. Większość autorów przedstawianych tu prac reprezentuje młode pokolenie polskich lingwistów.

Tom otwiera studium Aleksandra Kiklewicza, który w wyniku analizy teorii reguł konwersacji H. P. Grice'a, na tle klasycznych koncepcji semantyki i pragmatyki, podejmuje próbę odpowiedzi na pytanie, które aspekty tej teorii stanowią domenę wymienionych dyscyplin. Zuzanna Topolińska kontynuuje rozważania o polskich (para)zaimkach (zob. Linguistica Copernicana 1 (5) 2011), na szerokim tle ogólnosłowiańskim i logicznym, koncentrując uwagę na stosunku terminu tytułowego do pojęcia wyrażenia okazjonalnego i Jakobsonowskich shifters-ów. Tomasz Nowak, w świetle rozważań o możliwości odnoszenia wybranych predykatów do zwierząt, stawia tezę, że agensem czasowników czynności epistemicznych może być wyłącznie osoba. Piotr Batko przedstawia dyskusję nad niedefiniowalnością polskiego czasownika wolitywnego chcieć i odpowiada przecząco na pytanie o jego prostotę semantyczną. Agnieszka Cejmer, na szerokim tle opozycji biernika i dopełniacza cząstkowego, analizuje cechy składniowe i semantyczne mentalno-percepcyjnego czasownika (s)kosztować, porównując je z właściwościami czasowników próbować i smakować. Karol Mikicki przedstawia opis cech prozodycznych, składniowych i semantycznych jednostki operacyjnej reduplikującej wyrażenia atrybutywne. Joanna Kościerzyńska na tle opozycji semantyki i pragmatyki bada relacje między zdaniami pytajnymi a strukturą znaczeniową przysłówków sposobu. Emilia Kubicka przedstawia opis składniowy i semantyczny przysłówków limitatywnych typu z całej siły, ze wszystkich sił, na cały głos, na całe gardło. Paulina Rosalska w wyniku analizy składniowej i semantycznej ciągów krok po kroku, krok za krokiem, krok w krok potwierdza istnienie jednostek języka o tej postaci, nie wykluczając jednak możliwości interpretacji tych ciągów w pewnych kontekstach jako rezultatów operacji iterujących.

Natalia Długosz analizuje polskie i bułgarskie rzeczowniki złożone z członami homo- i gej-, rozpowszechnione w języku mediów i świadczące o jego internacjonalizacji. Iwona Burkacka wypowiada się na temat oceny normatywnej neologizmów reprezentowanych przez tzw. innowacje alternatywne, analizując sposób użycia leksemów spopielarnia, singiel, senior, adopcja.

Petr Nejedlý bada właściwości pragmatyczne słownictwa czeskich i morawskich pieśni ludowych. Kateřina Voleková omawia staroczeskie interiekcje wyrażające złość i drwinę, na podstawie tekstów z XIV i XV wieku. Hana Kreisingerová analizuje i wyjaśnia komentarze parentetyczne (przede wszystkim semantyczno-interpretacyjne) tłumaczy do najstarszego staroczeskiego przekładu Biblii (z XIV wieku).

Alexander Andrason bada znaczenie i charakteryzuje sposób użycia form czasownikowych w języku mandinka (na obszarze Basse, we wschodniej Gambii), tworzonych za pomocą przyrostka -ta.

Piotr Sobotka omawia historię badań etymologicznych w zakresie etymologii funkcjonalno-hermeneutycznych, na podstawie krytycznej analizy Nirukty Yāski i Kratylosa Platona, przeprowadzonej w świetle koncepcji i metod współczesnego językoznawstwa teoretycznego. Jan Wawrzyńczyk przedstawia, w formie komentarzy datacyjnych, krytyczną analizę informacji chronologizacyjnej zawartej w Etymologicznym słowniku języka polskiego Andrzeja Bańkowskiego, dotyczącej okresu od początku XIX wieku do współczesności. Dawid Lipiński analizuje jednostki języka łacińskiego tworzące pole semantyczne choroby na podstawie traktatu apologetycznego Augustyna z Hippony De civitate Dei. Tom zamyka artykuł Marzeny Guz, która charakteryzuje lituanizmy w słownikach etymologicznych języka polskiego.

Szanownym Państwu Recenzentom wydawniczym uprzejmie dziękuję za wnikliwą ocenę artykułów i uwagi krytyczne.

Dnia 28 listopada 2011 roku odeszła od nas na zawsze Profesor Teresa Friedel, emerytowany profesor zwyczajny Instytutu Języka Polskiego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, wieloletni kierownik Zakładu Historii Języka Polskiego, niestrudzona badaczka zabytków staro-cerkiewno-słowiańskich, dziejów języka polskiego i polszczyzny regionu. Przez ponad pół wieku współtworzyła i kształtowała toruński ośrodek językoznawczy. Była oddana bez reszty Uniwersytetowi, przyjaciołom, kolegom, uczniom, studentom. Odszedł Człowiek niepospolitej szlachetności, otoczony powszechnym szacunkiem.

Życie, dorobek i zasługi Uczonej przedstawia Joanna Kamper-Warejko.

Dnia 16 maja 2012 roku odbyła się na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu niecodzienna uroczystość. Profesor Andrzej Bogusławski, wybitny teoretyk i filozof języka, metodolog lingwistyki, slawista, rusycysta, Uczony światowego formatu, otrzymał dyplom doktora honoris causa - najwyższej godności akademickiej. Ten zaszczytny tytuł nadał Profesorowi Andrzejowi Bogusławskiemu Senat UMK 28 lutego 2012 roku. W imieniu Rady redakcyjnej (której członkiem jest Andrzej Bogusławski) i Kolegium redakcyjnego Linguistica Copernicana składam Panu Profesorowi serdeczne gratulacje, życząc wielu dalszych twórczych lat i wszelkiej pomyślności. Ad multos annos!

Maciej Grochowski

TEKSTY


Wspomnienia

Joanna Kamper-Warejko
Rozmiar: 44 bajtów Profesor Teresa Friedel (1934-2011)

Artykuły

Aleksander Kiklewicz
Rozmiar: 44 bajtów Reguły konwersacji H. P. Grice'a: pragmatyka czy semantyka?
Zuzanna Topolińska
Rozmiar: 44 bajtów I nadal w kręgu (para)zaimków
Tomasz Nowak
Rozmiar: 44 bajtów Co mogę (po)wiedzieć o wiedzy, komunikacji i myślach zwierząt? Rekonesans semantyczny
Piotr Batko
Rozmiar: 44 bajtów Czy czasownik chcieć jest semantycznie prosty?
Agnieszka Cejmer
Rozmiar: 44 bajtów Analiza semantyczna percepcyjnego czasownika (s)kosztować
Karol Mikicki
Rozmiar: 44 bajtów Jednostka reduplikująca wyrażenia atrybutywne. Próba opisu
Joanna Kościerzyńska
Rozmiar: 44 bajtów Zdania interrogatywne a właściwości semantyczne przysłówków sposobu
Emilia Kubicka
Rozmiar: 44 bajtów Przysłówki limitatywne typu z całej siły, na cały głos
Paulina Rosalska
Rozmiar: 44 bajtów Krok po kroku, krok za krokiem, krok w krok - konstrukcje składniowe czy jednostki języka?
Natalia Długosz
Rozmiar: 44 bajtów Polskie i bułgarskie rzeczowniki złożone z członami homo- / хοмο- i gej- / ƨeŭ- jako przejaw internacjonalizacji słowotwórstwa w języku mediów
Iwona Burkacka
Rozmiar: 44 bajtów Dlaczego spopielarnia, a nie krematorium. O innowacjach alternatywnych inaczej
Petr Nejedlý
Rozmiar: 44 bajtów Pragmatické aspekty ve folklorní slovní zásobě
Kateřina Voleková
Rozmiar: 44 bajtów Staročeské interjekce hněvu a posměchu
Hana Kreisingerová
Rozmiar: 44 bajtów Vysvětlivky ve staročeském biblickém překladu prorockých knih
Alexander Andrason
Rozmiar: 44 bajtów Semantics of the ta construction in Basse Mandinka
Piotr Sobotka
Rozmiar: 44 bajtów Historia badań etymologicznych w świetle koncepcji i metod współczesnej lingwistyki. Etymologizowanie Yāski i Platona
Jan Wawrzyńczyk
Rozmiar: 44 bajtów Komentarze datacyjne do Andrzeja Bańkowskiego Etymologicznego słownika języka polskiego
Dawid Lipiński
Rozmiar: 44 bajtów Pole semantyczne choroby w De civitate Dei Augustyna z Hippony
Marzena Guz
Rozmiar: 44 bajtówZu den litauischen Lehnwörtern in ausgewählten Wörterbüchern der polnischen Sprache